نیاز به تصویب قانونی الزام آور جهت ترغیب سازمانها و مؤسسات به مناسب سازی خدمات دولت الکترونیک جهت دسترسی و استفاده ی معلولین در ایران

نیاز به تصویب قانونی الزام آور جهت ترغیب سازمانها و مؤسسات به مناسب سازی خدمات دولت الکترونیک جهت دسترسی و استفاده ی معلولین در ایران

دوستان ارجمند، خوانندگان گرامی، سلام امیدوارم هر کجا که هستید، خوب، خوش و سلامت باشید. همانگونه که همگی مستحضر هستید، در سال های اخیر، استفاده از خدمات دولت الکترونیک در تمامی کشور های جهان، رشدِ روز افزونی یافته و کشورِ ما نیز به هیچ وجه از این قانون مستثنی نمی باشد. در حال حاضر بسیاری از شرکت ها و مؤسسات به این نتیجه رسیده اند که تا حد امکان خدماتِ خود را در محیط مجازی و با استفاده از خدمات دولت الکترونیک ارائه نمایند. جدا از تمامی محاسنی که استفاده از این روش دارد، استفاده از آن برای نابینایان و به خصوص در شرایط و مناطقی که محیط فیزیکی جهت تردد این قشر، مناسب سازی نشده است، بسیار مفید و پر اهمیت است. به همین دلیل در کشور های توسعه یافته قوانینی تصویب شده که سازمان ها و مؤسسات را به
مناسب سازی خدمات دولت الکترونیک در جهت دسترسی و استفاده ی معلولین، به ویژه نابینایان ملزم می نماید. با توجه به این نکته و نظر به این موضوع که خوشبختانه در کشور ما نیز نابینایان به مدد دانش و مهارت شخصی و با استفاده از نرم افزار های
صفحه خوان موجود می توانند به راحتی از خدمات دولت الکترونیک استفاده نموده و در جهت استفاده از خدمات این روش نوین از علاقه و انگیزه ی لازم نیز برخوردار هستند و نظر به این نکته که در صورت استفاده از خدمات مذکور، افراد نابینا با مشکلاتِ ناشی از محیط فیزیکیِ نامناسب کمتر مواجه خواهند بود، از طرف انجمن جوانان روشن بین، پیرامون لزوم تصویب قانونی الزام آور در جهت ترغیبِ سازمان ها و مؤسساتِ مختلف به ویژه آن هایی که خدمات عمومی ارائه می نمایند، به مناسب سازیِ خدمات در حوزه ی دولت الکترونیک، جهتِ دسترسی و استفاده ی نابینایان، نامه ای تنظیم گردیده و برای تمامی مسئولین ذیربط در این زمینه، ارسال شد. همچنین به منظور آشناییِ هر چه بیشترِ ایشان با نیاز های نابینایان در این حوزه، در قالب پیوست به نامه ی مذکور، بخشی تحت عنوان راهکار های مناسب سازی سایت های اینترنتی، جهت دسترسی و استفاده ی نابینایان افزوده شده است.
نظر به اهمیت موضوع و با توجه به این نکته که ممکن است عده ای از مخاطبین و یا تشکل های فعال در امور نابینایان تمایل داشته باشند، در جهت نیل هر چه سریعتر به این هدف همکاری نمایند، در ادامه متن نامه ی مذکور را به همراهِ پیوست، حضورتان ارائه نموده و در پایان نیز مسئولینی که این نامه برایشان ارسال گردیده است را معرفی می نماییم.
البته قبلا لازم است از سرکار خانم نگین حیدری و جناب آقای مهندس علی اکبر حاتمی که در نگارش نامه و پیوست آن با ما همکاری نموده اند، صمیمانه تشکر و قدردانی نماییم.
همچنین با پیگیری های صورت گرفته مسئولین ذیربط وعده داده اند که به زودی با طرح این موضوع در هیات دولت، در جهت عملیاتی شدن درخواست مذکور اقدامات مفیدی صورت گیرد که البته این موضوع به تداوم پیگیریهای ما، (کاربران نابینا و تشکل های فعال در امور نابینایان)، بسیار وابسته است.)
به نام خدا
شماره: 93-760
تاریخ: 22/02/1393
پیوست: دارد

حمایت از معلولین، بیانگر توانمندی معنوی و حاکمیت فضیلت بر عملکرد مدیران و مسئولین هر جامعه است.

به : جناب آقای نوبخت، معاونت محترم نظارت و توسعه ی راهبردی دولت جمهوری اسلامی ایران
از : انجمن جوانان روشن بین اصفهان
موضوع : درخواست حل مشکلات کاربران نابینا در جهت استفاده از خدمات دولت الکترونیک

با سلام
احتراما به استحضار می رساند: انجمن جوانان روشن بین در سال 1379 با مجوز سازمان ملی جوانان استان اصفهان تاسیس شده و از آن زمان به فعالیت در امور مربوط به نابینایان می پردازد. در عصر حاضر که عصر ارتباطات و تکنولوژی است، کلیه فعالیت های روزانه اعم از شخصی، شغلی و ارتباطی با بخش های مختلف جامعه چه به منظور رفع حوائج فردی یا تعامل با سایرین باشد، به نوعی با پیشرفت دانش در آمیخته است. بسیاری از آن چه که در گذشته غیر ممکن می نمود، در کمترین زمان ممکن و با بهترین کیفیت، انجام می گیرد. در این میان، اینترنت که همان شبکه ی جهانیِ ارتباطات می باشد، به دلیل سهولت دسترسی در ساعات مختلف شبانه روز، هزینه ی کم و عدمِ نیاز مراجعه ی مستقیم به ارگان ها و اماکن هدف، اهمیت بسزا و فزاینده ای دارد. و این وسیله ی ارتباطی برای معلولان که به دلیل نقیصه ی جسمی و از آن مهمتر، فقدان یا کمبود امکانات و نامناسب بودن زیرساختها از جمله مسیر های تردد شهری از دستیابی و دسترسی به امکانات و مراجعه به مکان های مورد نظر با چالش های فراوان رو به رو هستند نقش مهمی دارد. خوشبختانه در حال حاضر معلولین بینایی کشور ما توانسته اند، با استفاده از دانش جدید و خود آموزیِ فردی، و استفاده از نرم افزار های صفحه خوان رایانه، هر چه بیش از پیش بر توانمندی، استقلال و خودکفایی خویش، افزوده و مسند مشاغل مهم و ارائه ی خدمات ارزنده به جامعه باشند. اگرچه استفاده از نرم افزار های مختلف و مراجعه به وب سایت ها و پایگاه های اطلاع رسانی گوناگون، هر چه بیش از پیش، جهت انجام امورِ روزانه، فعالیت های شغلی و ارتباط مؤثر و به دور از هر گونه اتلاف وقت و هزینه مورد اقبال عمومی قرار گرفته و بسیاری از دستگاه های دولتی، بانک ها و شرکتهای مختلف، وظایف محوله ی خود را از طریق وب سایت ها و نرم افزار های اتوماسیون اداری انجام می دهند، لیکن متاسفانه در کشور ما معلولین بینایی به دلیل عدم رعایت استاندارد های جهانی در طراحی صفحات وب و نرم افزار های گوناگون، به ویژه نرم افزار های مکاتبات اداری، از این امکان در بسیاری از موارد محروم می باشند. متاسفانه تاکید طراحان نرم افزار های کاربردی، اتوماسیون اداری و سایتهای اینترنتی کشور ما بر ظرافت های دیداری و عدم آگاهی و توجه ایشان به استانداردهای موجود برای کار با
نرم افزار های صفحه خوان، سبب شده بسیاری از تولیدات این حوزه برای کاربران نابینا غیر کاربردی و دور از دسترس گردیده و همین نکته نیز مشکلات فراوانی را هم برای نابینایان شاغل و هم برای نابینایان کاربر، ایجاد نموده که نتیجه ی آن در کوتاه مدت، وابستگی این عزیزان در انجام بسیاری از امور به دیگران و در نهایت، خارج شدن آنها از چرخه ی کار و فعالیت خواهد بود. حتی بر اساس بررسی های به عمل آمده مشخص گردیده وب سایت و سامانه ی مکاتبات اداریِ سازمان بهزیستی کشور نیز که متولیِ امورِ معلولین می باشد و افزایشِ توانمندی، استقلال و خودکفایی ایشان را در سر لوحه ی اهداف خود قرار داده است، برای معلولین بینایی قابل استفاده نیست. حال آن که استقلال و خودکفایی، حق مسلم ایشان بوده و اثربخشی و توانمندی این افراد، بنا به شواهد موجود غیر قابل انکار می باشد. از سوی دیگر مناسب سازی وب سایت ها و نرم افزار های مختلف به ویژه نرم افزار های انجام مکاتبات اداری به صورتی که برای کاربرانِ دارای معلولیتِ بینایی نیز قابل دسترسی و استفاده باشد، سبب افزایش و ایجاد فرصت های شغلیِ مختلف برای این گروه و همچنین افزایش استقلال، کارایی و سرعت عمل افراد نابینا و کم بینای شاغل خواهد بود.
از آنجا که توجه به کرامت انسانی و امکان بهره مندی از فرصت های برابر برای تمامیِ آحادِ جامعه )به خصوص معلولین(، منبعث از آیاتِ قرآن مجید، احادیث ائمه ی هدی و قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران می باشد و با عنایت به مراتبِ فوق الذکر و با استناد به قانون جامع حمایت از حقوق معلولان و با توجه به این نکته که مناسب سازی خدمات نرم افزاری و به طور کلی امکانات دولت الکترونیک، جهت دسترسی و استفاده ی معلولین، مدتهاست که در بسیاری از کشورها به خصوص کشورهای
توسعه یافته موردِ توجه بوده و به منظور نیل به آن توسط مسئولین این کشورها قوانینی نیز به تصویب رسیده است، خواهشمند است، در جهت تنظیم دستور العملی جامع، پیرامون استفاده از استاندارد های طراحی صفحات وب،
نرم افزار های کاربردی و سامانه های اتوماسیون اداری، در راستای سهولت دسترسی و استفاده ی کاربران نابینا به همراه پیش بینیِ ضمانت اجرا و ساز و کار قانونی لازم، جهت پیشگیری از موارد تخلف و ابلاغ به کلیه ی دستگاه های دولتی و سازمان های مامور خدماتِ عمومی اعم از بانک ها، شرکتها، سازمان ها و مؤسسات دولتی و غیر دولتی، شرکت های فنآوری مجری طراحی صفحات وب، سامانه های اتوماسیون اداری و نرم افزار های کاربردی اقدامات لازم را مبذول فرمایید. ،
پيشاپيش از بذل همكاري شما سپاسگزار و توفيق روزافزونتان را از درگاه ايزد منان خواستارم.
زندگی صحنه ی یکتای هنرمندی ماست، هر کسی نغمه ی خود خوانَد و از صحنه رَوَد، خرم آن نغمه که مردم بسپارند به یاد.
علیرضا حیدری
دبیر انجمن جوانان روشن بین اصفهان
پیوست:
راهکار های مناسب سازی سایت های اینترنتی، جهت دسترسی و استفاده ی نابینایان
(این بخش توسط آقای مهندس علی اکبر حاتمی یکی از همنوعان نابینا، (نائب رئیس انجمن علمی فرهنگی موج نور اصفهان) تهیه و به انجمن جوانان روشن بین، ارائه گردیده است.)

براي اين كه سايتهاي اینترنتی فارسی زبان در جهت استفاده ي نابينايان سازگار باشد، علاوه بر یک متن خوانِ فارسی (که مشکل آن تا حد زیادی حل شده است) بايد این سایتها را به صورتي طراحي نمود كه محتواي آنها براي نرم افزارهاي صفحه خوان قابل تشخيص باشد. در زير به مواردي اشاره ميشود كه در صورت رعايت آنها توسط برنامه نويسان و طراحان اين سايتها، نه تنها مطالب سايت براي صفحه خوان قابل تشخيص است، بلكه كارِ نابينا با آن سايتها نيز داراي سهولت بيشتري خواهد بود.
1. استفاده از زبانهاي برنامه نويسيِ تحت حمايت شركت مايكروسافت:
از آنجايي كه شركت Microsoft و شركت freedom scientific كه توليد كننده ي رايجترين نرم افزار صفحه خوان در ايران يعني جاوز، (jaws) داراي تعامل بسيار نزديكي با يك ديگر هستند، در صورت استفاده از زبانهای برنامه نويسي مانند زبانهاي.net support مثل C# و VB تشخيصِ interface ها براي jaws راحت خواهد بود.
2. در اغلبِ زبانهاي برنامه نويسي .net، property هايي براي كامپوننتها پيشبيني شده به نام هاي accessible description و accessible name كه چنانچه اين property ها معادل با متني كه روي صفحه است، مقدار دهي شود، نرم افزار صفحه خوان براي خواندن محتواي آن كامپوننت از آنها استفاده ميكند.
3. استفاده از متون جايگزين در صورت لزوم استفاده از تصاوير گرافيكي و نيز عدم استفاده از متون و تصاوير متحرك در صفحه:
اگر به هر دليل طراحان سايتها مجبور به استفاده از تصاوير گرافيكي در صفحه شدند بايد به اين مطلب توجه داشته باشند كه استفاده از هرگونه متون و يا تصاوير متحرك در صفحه موجب ميشود تا نرم افزارِ صفحه خوان در تشخيص محتواي صفحه دچارِ مشكل شود كه دشواري كارِ نابينا را به دنبال خواهد داشت. ضمناً براي تصاوير ثابت نيز بايد از متن معادل تصوير در property موسوم به
alternate text استفاده كرد كه جاوز به محض مواجه شدن با چنين تصويری، متنِ جايگزين آن را ميخواند.
4. پشتيباني كامل از صفحه كليد و اختصاص كليدهاي ميانبر براي دسترسي به قسمتهاي مهم صفحه
(key-mapping)
از آنجا كه نابينايان در كار با رايانه از صفحه كليد استفاده ميكنند، بايد از اين ورودي به صورت كامل در نرم افزارها و سايتهايي كه اين افراد با آنها كار ميكنند، پشتيباني شود. به عبارت بهتر نبايد بخشي در صفحه وجود داشته باشد كه براي دسترسي به آن مجبور به استفاده از ماوس باشيم. همچنين اختصاصِ تركيبهاي كليديِ مختلف براي دسترسي به بخش هاي مختلف صفحه ميتواند در بالا بردن سرعت كار نابينا با سايت، نقشِ مهمي داشته باشد.
5. طراحي صفحات به صورت ساخت يافته:
چنانچه محتواي سايت در frame ها، heading ها، table ها و list ها طبقه بندي شود، دسترسي کاربر نابينا با استفاده از جاوز به قسمتهاي مختلف صفحه بسيار سريعتر خواهد بود.
6. استفاده از سرويس پخش صدای مربوط به كدهاي امنيتي در موارد لزوم:
اين كار در سرويسي كه توسط بانك ملي براي انتقال وجه از كارت به كارت و دريافت مانده ي كارت راه اندازي شده انجام گرفته است كه كمك شاياني به استفاده ي کاربران نابينا از اين سايت است.
7. باید توجه داشت که در هنگام قرار دادن برچسبها (labels) درکنار فیلداهای مختلف برای ورودِ اطلاعات، ترتیب قرار گرفتنِ کامپوننتها باید به صورتی باشد، که هر برچسب قبل از فیلد مربوطه باشد.
لازم به ذکر است، نامه ی مذکور برای آقایان، روحانی ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران، رحمانی فضلی وزارت محترم کشور، واعظی وزیر ارتباطات و فنآوری اطلاعات، ربیعی وزیر رفاه، جهانگیری معاون اول رئیس جمهور، نوبخت معاون توسعه و نظارت راهبردی رئیس جمهور، ستاری معاون علمی فنآوری رئیس جمهور، مهندس شاه پری معاونت توسعه دولت الکترونیک، هاشمی رئیس سازمان بهزیستی کشور، دکتر صادقی مدیر کل سازمان بهزیستی استان اصفهان، زرگر پور استاندار اصفهان، منصوری مشاور استاندار اصفهان در امور معلولین، کامران نماینده ی اصفهان در مجلس شورای اسلامی و سرکار خانم آلیا ریاست فراکسیون معلولین در مجلس شورای اسلامی ایران ارسال گردیده است.
در ادامه ی این مطلب مطالعه فرمایید.
استانداردهای قابلیت دسترسی به وب سایت
قابلیت دسترسی به وب سایت مبتنی بر چندین جزء است که در کنار هم عمل می کنند. پاره ای از آنها عبارتند از :
1.محتوای سایت
محتوای سایت، به تمامی بخشهای یک وب سایت اعم از متن، تصاویر، فرمها، چند رسانه ای ها و نیز هرگونه کد نشانه گذاری، سند، ابزارهای کاربردی و مواردی از این قبیل اشاره دارد.
2. ابزارهای کاربری
نرم افزاری که کاربران به منظور دسترسی به محتوای سایت استفاده می کنند، شامل مرور گرهای گرافیکی دِسک تاپ، مرور گرهای صوتی، مرور گرهای تلفن همراه، ابزارهای اتصال به برق و سایر تکنولوژی های جانبی هستند.
3. ابزارهای نوشتاری
عبارتند از نرم افزار یا خدماتی که افراد به منظور ایجاد محتوای سایت استفاده می کنند، نظیر ویرایشگرهای رمز، ابزارهای تبدیل اسناد، سیستم های مدیریت محتوا، وبلاگ ها ، اسناد پایگاه داده و سایر ابزارهایی از این قبیل.
این اجزا با هم در ارتباط هستند و یکدیگر را پشتیبانی می کنند. به عنوان مثال محتوای سایت نیازمند آن است که از جایگزین های متنی برای تصاویر برخوردار باشد. این اطلاعات لازم است که به واسطه ی مرور گرهای وب، پردازش شوند و به تکنولوژی های جانبی کمک کنند از قبیل صفحه خوانها. به منظور ایجاد چنین جایگزین های متنی، طراحان وب نیازمند ابزارهای نوشتاری هستند که آنها را برای انجام این کار پشتیبانی کند. استانداردها در تعریف ضرورت ها و نیازمندی های قابلیت دسترسی به سایت، برای هریک از این اجزا نقش کلیدی را بازی می کنند.
برخی از پیش نیازهای دسترسی به وب سایت، به آسانی محقق نمی شوند، اما در عین حال درک اصولی از این که چطور افراد دچار معلولیت از وب سایتها استفاده می کنند، به طراحان کمک خواهد کرد تا کار خود را کاراتر و موثرتر به انجام رسانند. برخی از ابعاد قابلیت دسترسی به وب سایت، نیازمند مهارتهای فنی بیشتر یا دانش گسترده تر در خصوص نحوه استفاده افراد از وب سایتهاست. در تمامی موارد، مشارکت کاربران در طی انجام پروژه های وب سایتتان،کار شما را بهتر و آسان تر خواهد کرد.

منبع : www.w3c.org
مفهوم در دسترس بودن یک وب سایت به معنای بهبود قابلیت استفاده از وب برای افرادی است که ناتوانی و معلولیتهای زیر را دارند :
1.نابینایان
وب سایت، یک رسانه دیداری است و افرادی که به طور کامل نابینا و یا از بینایی ضعیف برخوردارند، در خصوص دسترسی به اطلاعات وب سایتها با مانع مواجه می شوند. اما با پیش بینی گزینه هایی نظیر HTML،افراد نابینا قادر هستند از سخت افزارهای تبدیل متن های معمولی به متون بریل و یا از
نرم افزارهای تبدیل فایلهای دیداری به متون صوتی استفاده کنند.
2.افرادی که دچار بینایی ضعیف و یا کور رنگی هستند
همانند افراد نابینا، این گروه از افراد نیز در دسترسی به محتوای دیداری و متنی وب سایتها با مشکل روبرو هستند. با این وجود هنگامی که متن ها یا تصاویر از قابلیت بزرگنمایی برخوردار می شوند، این دسته از وب ها نیز می توانند به آسانی توسط افراد با بینایی ضعیف قابل درک شوند. از سوی دیگر،لینکهای قابل کلیک که زیر آنها خط کشیده شده است و یا بولد گردیده اند و نیز کاربرد همزمان رنگها و الگوها، افراد دچار کور رنگی را قادر می سازد تا اطلاعات وب سایتها را درک کنند.
}البته در ارتباط با استفاده ی افراد کم بینا از محیط وب پس زمینه ها نیز باید مد نظر قرار گیرند.{
3.معلولیتهای حرکتی
افرادی که از معلولیتهای حرکتی از قبیل عدم توانایی در استفاده از دستها، لرزش و رعشه، فقدان مهارتهای حرکتی ظریف و … برخوردارند، در خصوص دسترسی به محتوای سایتها مشکلی ندارند، لیکن در خصوص هدایت وب سایتها ممکن است با مشکلاتی روبرو شوند. اما در شرایطی که وب سایتها به گونه ای طراحی شوند که امکان دسترسی و هدایت شدن از طریق کیبورد یا ابزارهای سوئیچ از قبیل جوی استیک وجود داشته باشد، افراد با معلولیتهای حرکتی نیز می توانند به آسانی وب سایتها را مورد جستجو قرار دهند و مانند سایر کاربران به اطلاعات دسترسی پیدا کنند.
4.اختلال در شنوایی و یا ناشنوایی
هرچند که وب سایتها در درجه اول به عنوان یک رسانه دیداری محسوب میشوند،اما کاربران آن اطلاعات ارزشمندی را از طریق فرمت های شنیداری (اگرچه محدود هستند)، دریافت می نمایند که این دسته از اطلاعات برای افرادی که مشکل شنوایی دارند و یا ناشنوا هستند، ارزشی ندارد مگر آن که از شرح دقیق برخوردار باشند و یا زبان اشاره آن را تشریح نماید.این شیوه ها به این دسته از افراد کمک خواهد کرد تا اطلاعات مشابه ای را همان گونه که افراد با شنوایی کامل دریافت می کنند، به دست آورند.
5.بیماری صرع
نور پردازی در وب سایتها می تواند جذابیتهای دیداری وب سایتها را بهبود بخشد، با این وجود این قابلیتها می توانند حمله ناگهانی صرع و تشنج را برای بیماران دچار صرع ایجاد کند. اما این مشکل به راحتی می تواند با هشدار اولیه برای این گروه از افراد برطرف شود یا گزینه ای اختیاری در سایت پیش بینی شود که نور پردازیهای سایت متوقف گردد.
6. معلولیتهای ذهنی / شناختی
افرادی که دچار ناتوانی هایی هستند که حافظه، سطح دقت و توجه، قدرت یادگیری و حل مساله و … را در آنها تحت تاثیر قرار می دهد، اغلب مشکلاتی را در درک اطلاعات ارائه شده متناسب با سطح پیچیدگی سایت طراحی شده یا محتوای آن و یا هر دو مورد را تجربه می کنند.اما راهکارهایی از قبیل قابلیت خواندن، هدایت دقیق تر کاربر، غنای مطالب، تمایز رنگها و … به آنها در هدایت وب سایتها کمک بیشتری می کند و در عین حال قابلیت کاربرد وب سایت را برای افراد غیر معلول تحت تاثیر قرار نمی دهد و به طور متقابل تمامی کاربران، قدردان سادگی و کاربری آسان این دسته از سایتها خواهند بود.
دسترسی به وب سایتها برای افراد معلول در طی چند سال گذشته به طور قابل ملاحظه ای از طریق مقررات قانونی و همچنین افزایش سطح آگاهی در خصوص این دسته از مباحث، توسط طراحان و مالکان سایتها بهبود یافته است.شرکتهای قانونی متخصص نظیر SOS استخدام، به مراجعینی که در این خصوص در محیط کار مورد تبعیض واقع شده اند کمک می کند. اما با وجود آن که راهکارهای مشکل غیر قابل دسترس بودن وب سایتها هم ارزان و هم ساده است، وب سایتهای محبوب و مورد علاقه زیادی وجود دارد که به طور بخشی یا کامل برای افراد معلول و کم توان به شرح فوق غیر قابل دسترس است.
منبع :
http://www.web-accessibility.org.uk
قابلیت دسترسی وبسایت ها برای نابینایان
کاربرد اینترنت، زندگی روزمره را برای اکثر ما بسیار آسان تر کرده است. اما در عین حال افرادی نظیر نابینایان هم هستند که توانایی استفاده از مزیتهای آن را به طور کامل ندارند. خوشبختانه همه چیز در حال تغییر است و افراد نابینا نیز مانند هر شخص معمولی می توانند از وب سایتها استفاده کنند. هر چند که دسترسی به وب سایتها برای نابینایان از آن حد ایده آل همچنان به دور است.
از آنجا که وب سایت در درجه اول یک رسانه دیداری است، به طور آشکار و واضح افراد نابینا قادر به استفاده از آن بدون طراحی تکنولوژی خاص نیستند. آنها به طور ویژه از جستجوگرهایی استفاده می کنند که برای افراد نابینا به طور خاص طراحی شده یا از صفحه خوان (برنامه های نرم افزاری که قادر به خواندن متن هستند) یا از ابزارهایی که اطلاعات متنی را به خط بریل تبدیل می نمایند.علاوه بر آن به منظور توانمندسازی نابینایان در درک محتوای ارائه شده بر روی یک وب سایت خاص، صفحه خوانها می توانند متنی را که های لایت شده یا با رنگ متفاوت درج شده است را شناسایی کنند و نیز متن از پیش تعیین شده ای را بر حسب درخواست کاربر بخوانند و یا موقعیت و مکان را تعیین کنند. طراحان با کاربرد این شیوه ها، سایتها را به طور قابل ملاحظه ای برای نابینایان در دسترسی قرار خواهند داد. اما صرفاً در شرایطی که وب سایتها با استفاده از کاربرد رمزهایی که می تواند توسط صفحه خوانها خوانده شود، امکان دسترسی نابینایان را فراهم خواهند کرد.بر طبق قانون انگلستان، تمامی وب سایتهای انگلیس قانوناً مجبور هستند در این خصوص اطمینان حاصل کنند که برای تمامی کاربران حتی افرادی که از معلولیت برخوردار هستند از قبیل نابینایان قابل دسترسند. وب سایتهایی که از لینکها، کاربری ها و رویه های امنیتی برخوردار هستند که نمی توانند به واسطه صفحه خوانها مورد استفاده قرار گیرند، بر طبق برنامه مصوب برابری سال 2010 جایگزین می شوند.
در عمل، این موضوع به معنای آن است که وب سایتها می بایست با یک رمز معتبر HTML نوشته شوند که تصاویر، نقشه ها و سایر فرمهای دیداری محتوای سایتها می بایست با لینک های متن همراه گردند.
علی رغم وجود این قانون، استانداردهای اخلاقی و فرصتهای تجاری (طبق تخمین های آماری مبنی بر این که حدود 20 درصد از کاربران سایتها از معلولیتی برخوردارند که در خصوص دسترسی به وب سایتها برای آنها مانع ایجاد می کند و به عنوان یک نابرابری و تبعیض برای معلولین محسوب می شود) هنوز هم به طور کامل تمامی طراحان و مالکان وب سایتها ، آنها را برای افراد نابینا قابل دسترس نکرده اند. بخشی از این مساله با این واقعیت مرتبط است که افراد نابینا درصد پایینی از کاربران معلول وب سایتها را تشکیل می دهند و بخشی از آن ناشی از درک نادرستی است که این گونه عنوان می کند که این اصلاحات و تنظیمات خاص در راستای بهبود دسترسی به سایتها پیچیده و پرهزینه است. همان طور که اشاره شد، اساساً وب سایتها می بایست با رمزهای HTML نوشته شوند تا آنها را از طریق کاربرد صفحه خوانها یا سایر انواع تکنولوژیهایی که متن وب سایتها را برای نابینایان در حین وب گردی می خواند، قابل استفاده سازد. خوشبختانه، تعداد زیادی از طراحان سایتها از رمز HTML بدون آگاهی از اهمیت آن برای دسترسی سایت برای افراد نابینا استفاده می کنند.
در پایان، ذکر این موضوع مهم است که بدانیم قابلیتهای دسترسی به محتوای وب سایتها برای افراد نابینا، جذابیت یا سطح کاربرد آن را برای سایر افرادی که معلول نیستند تحت تاثیر قرار نمی دهد و اصلاحات ویژه در این زمینه که
وب سایتها را برای همه نوع کاربر بدون در نظر گرفتن معلولیتهای کاربران قابل استفاده می کند، نه گرانقیمت و نه پیچیده است. طراحان و مالکان سایتها به واقع عذری برای تعلیق فرایند بهبود دسترسی به وب سایتهایشان را ندارند.
10 تست سریع به منظور کنترل قابلیت دسترسی وب سایت شما
قانون تمایز قائل شدن برای معلولین در استفاده از سایتها، این طور عنوان می کند که وب سایتها می بایست برای افراد نابینا و معلول قابل دسترسی باشند. اما حال شما چگونه می توانید وب سایت خود را از لحاظ دسترسی خوب کنترل نمایید؟ برخی آزمونهای اساسی وجود دارد که شما را قادر می سازد تا تعدادی از مباحث اصلی در خصوص قابلیت دسترسی وب سایت ها را کنترل و هدایت نمایید. فهرست زیر در برگیرنده خطوط راهنمایی است که یک شروع خوب را در افزایش میزان دسترسی به محتوای سایتها برای افراد معلول و ناتوان رقم می زند :
1.تصاویر اطلاعاتی را برای متن جایگزین، کنترل نمایید
در جستجوگر اینترنت، مکان نما را بالای یک تصویر حاوی اطلاعات نظیر لوگوی سازمانی قرار دهید. آیا یک باکس زرد رنگ که در برگیرنده شرح مختصر و صحیحی در خصوص تصویر است، ظاهر می شود؟برای کاربرانی که از جستجوگرهایی بهره می برند که تصاویر را پشتیبانی نمی کند، این متن جایگزین، همان چیزی است که به جای آن تصویر، خواهند دید یا خواهند شنید.
2. تصاویر تزئینی را برای متن جایگزین، کنترل نمایید
مکان نما را بالای یک تصویر تزئینی که هیچ گونه کاربردی ندارد و صرفاً از نظر بیننده خوب جلوه می نماید، قرار دهید. آیا یک باکس زرد رنگ به همراه توصیفی برای آن تصویر ظاهر می شود؟ قاعدتاً نمی بایست این اتفاق بیافتد. این تصویر هیچ هدف و پیامی را در بر ندارد. بنابراین برای کاربرانی که جستجوگرهای آنها تصاویر را پشتیبانی نمی کند، ضرورتی وجود ندارد که بدانند چنین تصویری در آن قسمت خاص وجود دارد.
اگر باکس زرد رنگ در این بخش ظاهر نمی شود، این موضوع به معنای یکی از 2 مورد زیر است :
1.متن جایگزین تصویر از بار ارزشی خنثی برخوردار است و به معنای آن است که به واسطه جستجوگرهایی که تصاویر را پشتیبانی نمی کنند، قابل چشم پوشی است. این یک سناریوی ایده آل است.
2. متن جایگزین تصویر به هیچ وجه به سادگی تنظیم نمی شود و این موضوع به معنای آن است که کاربرانی که جستجوگر آنها تصاویر را پشتیبانی نمی کند، از وجود آنها آگاه خواهند شد، اما قادر نیستند معنی و هدف آن را درک کنند. این موضوع ناامید کننده است و قطعاً به عنوان یک خروجی مطلوب نیست.
3. به محتوای فایلهای دیداری و شنیداری با قطع کردن صدا ، توجه کنید.
چنانچه بلندگوهای کامپیوتر خود را خاموش کنید، قطعاً قادر نخواهید بود چیزی بشنوید یا محتوای فایلهای صوتی را دنبال کنید. چنین وضعیتی همواره برای یک فرد ناشنوا وجود دارد. لذا می بایست از این موضوع اطمینان حاصل کنید که وب سایت شما از زیرنویس برخوردار است یا فایلهای نوشتاری دارد و بدین ترتیب محتوای سایت برای این گروه از افراد قابل درک خواهد بود.
4. فرمها را به منظور حصول اطمینان از در دسترس بودن کنترل نمایید
به طور معمول، یک متن در مقابل هر آیتم از یک فرم وجود دارد. به عنوان مثال یک فرم مربوط به اطلاعات تماس فرد می تواند در برگیرنده مواردی از قبیل نام، ایمیل، توضیحات و … باشد که به ترتیب و پشت سر هم آمده اند و کاربران سایت، اطلاعات خود را وارد خواهند کرد. هنگامی که شما روی یک متن کلیک می کنید، آیا یک مکان نمای چشمک زن در باکس کنار متن ظاهر می شود؟ اگر جواب این سوال منفی است، فرمهای شما ممکن است دسترسی مناسبی نداشته باشند.
5. اطمینان حاصل کنید که اندازه متن می تواند تغییر یابد
آیا می توانید اندازه متن را بر روی وب سایت خود اصلاح کنید؟ اگر پاسخ به این سوال منفی است پس ممکن است وب سایت شما برای کاربرانی که از قدرت بینایی ضعیف برخوردارند، از دسترسی مناسبی برخوردار نباشد. برای اطمینان از این موضوع در جستجوگر اینترنت، مسیر view>Text size>Largest را چک کنید. همچنین از طریق ماوس کامپیوتر، ضمن این که کلید کنترل را پایین نگه داشته اید، امکان انجام این کار وجود خواهد داشت.
6. وب سایت خود را در مرور گر Lynx کنترل کنید
مرور گر Lynx یک مرور گر متنی است و بسیاری از ویژگی هایی که سایر مرور گرها نظیر جستجوگر اینترنت دارد را پشتیبانی نمی کند. شما می توانید، نمای سایت خود را در این مرور گر با استفاده از Lynx Viewer کنترل کنید. اگر وب سایت شما با مفهوم جلوه می کند و از طریق مرور گر Lynx قابل هدایت است، پس می توان گفت که بسیاری از چهارچوبهای دسترسی به سایت محقق خواهد شد.
7. این موضوع را کنترل کنید که شما می توانید به همه بخشهای وب سایت خود بدون استفاده از ماوس دسترسی پیدا کنید
آیا شما می توانید در تمامی بخشهای وب سایت خود صرفاً با استفاده از Return, Tab , Shift – Tab در جستجوگر اینترنت حرکت کنید؟ اگر پاسخ منفی است، قابلیت دسترسی به سایت }برای افراد نابینا{ تحت تاثیر قرار خواهد گرفت.
8. از وجود نقشه سایت اطمینان حاصل کنید
آیا می توانید در وب سایت، نقشه ای را بیابید؟ چرا که ممکن است کاربرانی مسیر مورد نظر را در سایت شما پیدا نکنند.
9. اطمینان حاصل کنید که متن لینک، بدون وجود توضیحات، با مفهوم است
آن دسته از کاربران اینترنتی که مشکل بینایی دارند، می توانند صفحات وب را با Tab }و جهت نما{ از یک لینک به لینک دیگر مرور کنند. آیا همه لینک ها بر روی وب سایت شما بدون وجود توضیحات متنی، مفهوم دارند؟ گزینه های «این قسمت را کلیک کنید» و یا «بیشتر» به عنوان رایج ترین مثالها از لینکهای غیر توصیفی هستند که می توانند منجر به ضعف قابلیت دسترسی وب سایتها شوند.
10. صفحات وب سایت خود را با یک برنامه خودکار کنترل کنید
دو برنامه دسترسی رایگان موجود در اینترنت ، Wave و WebXACT هستند. هرچند که این برنامه ها قادر نیستند تمامی اطلاعاتی را که شما نیازمند آن هستید را برایتان فراهم کنند. بیشترین کنترل انجام شده در خصوص قابلیت دسترسی به وب سایتها می بایست توسط انسانها انجام گیرد اما در عین حال این برنامه ها نیز می توانند نواقص وب سایتتان را به شما نشان دهند.
برنامه عملیاتی داوطلبانه برای طراحی وب سایتهای در دسترس
1.خط مشیی را طراحی کنید تا به واسطه آن، بخشهای مختلف وب سایت شما در دسترس قرار گیرد و فرایندی را نیز برای اجرا تنظیم نمایید.
2.اطمینان حاصل کنید که تمامی صفحات جدید و اصلاح شده وب سایت و محتوای آنها در دسترس هستند :
1-2 نسخه HTML را در تمامی صفحات جدید وب سایت، کنترل کنید. مطمئن شوید که عوامل در دسترس شامل برچسب ها، توضیحات مفصل و عناوین استفاده می شود.
2-2 اگر از اشکالی شامل تصاویر، گرافیک ها، اسکن یا نقشه های تصویری استفاده شده، اطمینان حاصل کنید که همگی دارای برچسب و یا توضیحات تفصیلی هستند.
3-2 اگر از فرم های آنلاین استفاده می کنید، آن بخشها را با قابلیت دسترسی تنظیم کنید.
4-2 اگر اسنادی را بر روی وب سایت قرار میدهید، همواره آنها را در قالب فایلهای HTML یا فرمت های مبتنی بر متن تنظیم کنید (حتی اگر آنها را در قالب فرمت های دیگری از قبیل PDF قرار میدهید).
3. برنامه ای را برای افزایش قابلیت دسترسی وب سایتتان طراحی کنید
برنامه خود را بر پایه یک وب سایت در دسترس طراحی کنید. ورودی ها را در راستای بهبود، تقویت کنید که این موضوع، شامل این است که کدام یک از صفحات وب سایت، اولویت بیشتری برای تغییر دارد. اجازه دهید شهروندان در خصوص استانداردها یا خط مشی هایی که استفاده می شود، آگاهی کسب کنند. توجه داشته باشید که ایجاد صفحات وب سایتی که محبوب است، همواره به عنوان یک اولویت مطرح است.
4. اطمینان حاصل کنید که کارکنان داخلی و پیمانکاران در خصوص صفحات وب سایت، از مسئولیت برخوردارند و توسعه محتوای سایت به طور منظم آموزش داده می شود.
5.روشی را برای بازدیدکنندگان سایت، طراحی کنید تا اطلاعات یا خدمات در دسترس را مثلاً از طریق یک شماره تلفن یا آدرس پست الکترونیکی بر روی وب سایتتان درخواست کنند. رویه هایی را طراحی کنید تا مطمئن شوید، همواره یک پاسخ سریع به کاربرانی که از معلولیت برخوردارند و تلاش می کنند تا اطلاعات یا خدمات مورد نیاز را به این روش کسب کنند، وجود دارد.
6. به منظور کنترل صفحات وب سایت خود برای استفاده آسان کاربران، به طور دوره ای، گروه بندی افراد معلول را مجدداً فهرست کنید. این اطلاعات را در راستای افزایش سطح قابلیت دسترسی به وب سایت استفاده نمایید.
منبع :http://www.ada.gov/websites2.html
علیرضا حیدری دبیر انجمن جوانان روشن بین اصفهان
تلفن: 09138099369
پست الکترونیک:
roshanbin.esf@gmail.com

درباره انجمن روشنبین اصفهان

انجمن روشنبین اصفهان با استعانت از درگاه ایزد یکتا، و با تمسک به قوانین جمهوری اسلامی ایران، و به کارگیری جوانان روشن زمیر این مرز و بوم، در راستای احقاق حقوق معلولین به خصوص نابینایان تلاش می نماید. این انجمن دارای مجوز رسمی از وزارت کشور (فرمانداری اصفهان) بوده و به مدت دو سال با اعضای هیئت مدیره به کار خود ادامه خواهد داد. لیست اعضای هیئت مدیره به شرح زیل است: محمد جواد خادمی، رئیس هیئت مدیره علی فارسی مدان مدیر عامل رمضان ژیانی نایب رئیس زهرا میرزایی خیرآبادی، هاجر وطنی و فاطمه وطنی. کمیته های فعال: کمیته علمی، ورزشی، اشتغال و مناسب سازی، و فرهنگی تفریحی
این نوشته در اجتماعی, اخبار, صحبت های خودمونی, مقاله ها ارسال و , برچسب شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.

6 Responses to نیاز به تصویب قانونی الزام آور جهت ترغیب سازمانها و مؤسسات به مناسب سازی خدمات دولت الکترونیک جهت دسترسی و استفاده ی معلولین در ایران

  1. 1
    عمو حسین says:

    سلام.
    ظاهرا این نامه در ۲۲ اردیبهشت امسال نوشته شده است. آیا از روند کار خبر دارید آیا در دولت مطرح شده است؟
    الآن مایلید که افراد و تشکلها چه همکاری برای به نتیجه رسیدن این نامه بکنند؟
    ضمنا متن نامه اونقدر طولانی بود که من که بیکارم و روزها فقط وقتم صرف خوندن متون الکترونیکی میشه خسته شدم و تا آخر ادامه ندادم.
    حالا آقای نوبخت را نمیدونم که واقعا این نامه را خونده است یا نه.

  2. 2
    مسافر says:

    دوستان و همراهان گرامي سلام، صداي پاي سال نو با كوله باري سراسر شادي و نو شدن و لبخند زيباي پروردگار مهربان به گوش مي رسد، پيشاپيش به همه دوستان تبريك مي گم و آرزوي بهترينها را دارم، با توجه به نامه انجمن جوانان روشن بين و تلاشهاي مجدانه اين تشكل و ديگر هم نوعان در خصوص استانداردسازي و مناسب سازي و دسترس پذيري فضاي مجازي براي نابينايان و كم بينايان و به وجود آمدن زمينه تعامل مسوولان در اين خصوص، وقت آن رسيده همگي بر آن شويم تا بيش از پيش و با عزم و اراده اي سترگ و محكم بر تصويب و اجرايي شدن قانوني جامع و داراي ضمانت اجراي محكم براي اين خواسته ضروري و البته به حقمان يك صدا و همدل و هم قدم تلاش نماييم. به اميد روزي كه روشناي دست يافتن به خواسته ها و حقوق حقه مان دلهايمان را پر از زيبايي نقره فام اميد به فردا نمايد.

  3. 3

    جناب آقای موحد با سلام در جواب طولانی بودن نامه باید بگویم، نامه طولانی نیست. اصل این نامه تشکیل شده است از طرح درخواست مناسب سازی که با همکاری خانم نگین حیدری نگاشته شده و راهکار های مناسب سازی سایت های اینترنتی که جناب آقای حاتمی زحمتش را کشیدند. بقیه ی مطالب یعنی مطالبی که پس از این دو قسمت نوشته شده از مقالات و سایت های منبع استخراج شده و جهت آگاهی رسانی به دوستان نابینا و به طور کلی تمامی خوانندگان و مراجعین به وبگاه خوب گوش کن درج گردیده است. در ارتباط با پیگیری این نامه نیز باید بگویم پس از پیگیری هایی که از طریق تماس با مسئولین وزارت کشور، وزارت ارتباطات و معاونت علمی و فن آوری ریاست جمهوری اسلامی ایران صورت گرفت، مسئولین ذیربط اعلام نمودند، در حال بررسی این طرح در جهت ارائه ی دستور العملی مناسب به سازمان ها و ارگان ها هستند، به همین دلیل ما از تمامی دوستان و تشکلها درخواست نموده و مینماییم که با جدیت این موضوع را پیگیری نمایند. به هر حال از دقت نظر شما سپاسگزارم.

  4. 4

    با سلام و سپاس از ابتکار و تلاشهای خوب انجمن روشن بین.
    من هم به نوبه خود آماده هر گونه همکاری در رسانه ملی در این زمینه هستم. لطفا با من در تماس باشید. خیلی مرسی.

  5. 5
    cheshmak says:

    به امید همکاری هر چه بیشتر تمامی انجمن ها و سایتها و کلا تماممخاطبین گرامی نابینا در سرتا سر کشور در راستای بهبود وبالا رفتن سطح زندگی
    باید بدانیم و آگاه باشیم تا زمانی که هماهنگ نشویم و رسانه ای برای آگاه سازی و اتحادی برای پیگیری خواسته هایمان نداشته باشیم به هیچ جایی نمی رسیم
    پس هر کس هر کجا و هر گونه که می توانیم با هم همراه شویم
    فارغ از اسم و نام

  6. 6
    مهدی ترخانه says:

    سلام و خدا قوت,
    اگر کاری هم از بچه ها بر بیاد, بفرمایید.
    این حق طبیعی هر انسان هستش.
    تشکر که همت کردید.

دیدگاهتان را بنویسید